Onze experten in een uitzending van 'Fake or Fortune?' op de BBC
Het KIK verwelkomde een team van 'Fake or Fortune?', een programma van BBC One waarin de mysteries achter kunstwerken worden onderzocht. Presentator Philip Mould sprak met onze deskundigen Dr. Oliver Kik, Dr. Hélène Dubois en Nathalie Laquiere. Te bekijken op 13 september op BBC One.
Ons atelier schilderkunst mocht onlangs een team van Fake or Fortune? verwelkomen, een programma van BBC One dat miljoenen kijkers trekt. In dit tiende seizoen concentreert het programma zich op vier schilderijen waarvan de oorsprong onbekend is. De vierde aflevering gaat over een grote Bewening van Christus, een ongeïdentificeerd paneel dat in een kerk in de buurt van Glasgow bewaard wordt. Een van de vragen was het onderzoeken van een mogelijk verband tussen dit schilderij en de beroemde Vlaamse kunstenaar Michiel Coxcie, van wie onlangs een belangrijke triptiek uit de Onze-Lieve-Vrouw-ter-Zavelkerk in het KIK werd gerestaureerd.
Welke methode moet worden gebruikt om deze onderzoeksvraag te beantwoorden? De BBC vroeg Dr. Christina Currie, hoofd van de cel Wetenschappelijke Beeldvorming van het KIK, om advies: "Over het algemeen is de eerste stap om vast te stellen of het om een origineel schilderij gaat, door te kijken naar bewijsmateriaal dat de vroege datering zou kunnen bevestigen. Dit moet blijken uit dendrochronologisch onderzoek en pigmentanalyse. Daarna moeten we aanwijzingen verzamelen die kunnen helpen bij het vaststellen van de status van het schilderij als origineel of als kopie, met behulp van bijvoorbeeld röntgen- en infraroodreflectografie," legt Christina Currie uit. "Maar het allerbelangrijkste is de studie van de compositie en stijl in de context van zijn tijd." Aangezien het schilderij niet kon reizen, werden de onderzoeken en de wetenschappelijke beeldvorming uitgevoerd door lokale laboratoria in Glasgow.
Wij bestuderen ook de compositie en de motieven om mogelijke modellen en inspiratiebronnen op te sporen en het geheel in zijn historische en culturele context te plaatsen, hetgeen onze expert Oliver Kik in samenwerking met het BBC-team heeft geprobeerd te doen. Tenslotte hebben onze collega's geadviseerd de ondertekening van het schilderij van Glasgow te onderzoeken en te vergelijken met het onderzoek van de ondertekening in de triptiek van Coxcie door het KIK. Dit vereist veel onderzoek en ons documentatie- en kunsthistorisch centrum is daarvoor de ideale plaats.
Kunsthistoricus Philip Mould kon daarom spreken met Dr. Oliver Kik, gespecialiseerd in de kunstproductie van de zestiende eeuw, Dr. Hélène Dubois, voor haar expertise over het werk van de Vlaamse renaissancemeester Michiel Coxie, en Nathalie Laquiere, restaurateur in het schilderijenatelier, die onlangs de restauratie voltooide van de triptiek van Michiel Coxie in de Zavelkerk. Zij baseerden zich ook op IRR- en röntgenbeelden die werden gemaakt door Christina Young, hoogleraar conservatie en technische kunstgeschiedenis aan de universiteit van Glasgow. Wij adviseerden het team ook een bezoek te brengen aan het Rubenianum, het uitstekende onderzoeksinstituut voor 16de en 17de eeuwse Vlaamse kunst in Antwerpen.
Het was een genoegen Philip Mould,Fiona Bruce en het BBC-team in het KIK te mogen verwelkomen en we kijken ernaar uit hen ook bij hun toekomstige onderzoeksvragen te helpen. De aflevering over dit intrigerende Vlaamse schilderij wordt uitgezonden op BBC One om 21.00 uur (GMT+1) op dinsdag 13 september. Daarna kan het ook herbekeken worden op BBC iPlayer.
Meer nieuws van het KIK
Hartendief van de maand - 06/2026
Binnen de Fototheek van het KIK trekken sommige beelden de aandacht; maken ze ons nieuwsgierig, net omdat we er zo weinig over weten. Deze maand is onze hartendief gewijd aan niet-gelokaliseerde of niet-geïdentificeerde foto’s die her en der onze collecties bevolken en ons in spanning houden.
Restauratie van Onze-Lieve-Vrouw van de Zieken gaat van start
Het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium (KIK) verwelkomt het beeld van Onze-Lieve-Vrouw van de Zieken uit Doornik in zijn Atelier steensculptuur. Daarmee start het restauratietraject van dit werk, dat in 2022 zowel door het publiek als de jury werd gekozen tot winnaar van de Erfgoed Challenge. Dankzij deze prijs krijgt de Madonna de kans om onder de beste omstandigheden te worden onderzocht en gerestaureerd door de specialisten van het KIK.