Publicatie van het eindrapport van het Rampenstrategie-project (2023-2025)
De voorbije twee jaar deden we een beleidsvoorbereidend onderzoek met het oog op een rampenstrategie voor erfgoed in Vlaanderen en het tweetalig gebied Brussel-Hoofdstad. Het Rampenstrategie-project is nu afgerond en met trots presenteren we het eindrapport!
De overstromingen in de zomer van 2021 (voornamelijk in Wallonië) leerden dat we als regio en als land niet klaar zijn om adequaat te reageren op grootschalige calamiteiten en rampen, die het instellingsniveau overstijgen.
Het beleidsvoorbereidend onderzoek had als doel krijtlijnen vast te leggen voor een rampenstrategie voor erfgoed in Vlaanderen en Brussel. Hiervoor heeft het project de noden in kaart gebracht op het vlak van rampenstrategie voor erfgoed, en zijn we tot aanbevelingen gekomen. Het gaat daarbij om noden in geval van grootschalige rampen en risicobeheersing die daarmee gepaard gaan, die de individuele draagkracht van organisaties overstijgen.
Een dergelijke strategie biedt handvaten om adequaat te reageren en paraat te zijn, om erfgoedwerkers en erfgoedgemeenschappen bij te staan en het erfgoed te beschermen.
De resultaten bieden een basis en aanzet om gemotiveerde beleidskeuzes te kunnen maken. Dit project behelst zowel cultureel als onroerend erfgoed, en sluit aan bij inspanningen die ook op internationaal niveau geleverd worden.
Het project werd uitgevoerd in nauwe samenwerking. Dat benadrukt het belang van partnerschap tussen instellingen. Het KIK was coördinator van het projectteam bestaande uit het KIK, FARO. Vlaams steunpunt voor cultureel erfgoed vzw, Blue Shield Belgium (BSB) en de stuurgroep (KIK, FARO, BSB, agentschap Onroerend Erfgoed, Departement Cultuur, Jeugd en Media). Het departement stond ook in voor de financiering.
Tijdens het project werkten we aan:
- Het beter begrijpen van de uitdagingen bij rampen die het niveau van één enkele instelling overstijgen.
- Het identificeren van cruciale stappen en actoren voor een snelle en gecoördineerde interventie.
- Het voorstellen van preventieve en paraatheidsmaatregelen, geïntegreerd in risicobeheer en noodprocedures.
Het eindrapport bevat concrete aanbevelingen om de veerkracht van erfgoed en kwetsbare gemeenschappen te versterken. Het is een belangrijke stap naar een gecoördineerde en inclusieve aanpak van erfgoedbescherming in crisissituaties.
Een warme dank aan alle partners voor deze vruchtbare samenwerking en aan iedereen die bijdraagt aan het behoud van ons erfgoed.
Meer nieuws van het KIK
Hartendief van de maand - 04/2026
Sinds januari 2025 presenteert de Fototheek van het KIK elke maand haar hartendief uit haar collectie fotografische archieven. In deze maand april 2026 wijdt de Fototheek haar hartendief aan de medewerkers van de laboratoria van het Instituut, aan de hand van het voorbeeld van de fibulae.
Het KIK onderzoekt de oudste klok van Vlaanderen
In een achtertuin van het Begijnhof van Brugge rustte al tientallen jaren een bronzen klok, overwoekerd door hoog opgeschoten gras. Deze klok blijkt ouder te zijn dan men tot nu toe dacht, want na analyses uitgevoerd door het Labo metaal van het KIK kon de laboratoriumverantwoordelijke, Helena Wouters, een bijzonder verrassend resultaat onthullen.