Tentoonstelling “Medaillons. Miniaturen in glas” in het Museum Kunst & Geschiedenis
De Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis van Brussel hebben een prachtige collectie glasramen: meer dan 350 stukken van de 13de tot de 20ste eeuw. Die werden weinig bestudeerd en zijn weinig gekend bij het grote publiek. Dankzij het interdisciplinaire onderzoeksproject “FENESTRA. 800 jaar beglazingsgeschiedenis”, dat startte in 2017, werd deze collectie geanalyseerd, geconserveerd en gevaloriseerd. Nu is ze een belangrijke bron voor de studie van vlakglas in de voormalige Nederlanden.
Sinds juli 2021 wordt een selectie van medaillons uit deze collectie tentoongesteld in het Museum Kunst & Geschiedenis. Deze kleine panelen van kleurloos glas zijn meestal rond, vandaar de naam “medaillon” of “rondel”. Ze zijn verfraaid met een geschilderde decoratie. Hoewel dit soort glaswerk vandaag nagenoeg onbekend is, was het vanaf de 15de eeuw bijzonder succesvol in heel Europa. Door hun kleine formaat waren ze geschikt om in een beglazing of in een glas-in-loodraam te plaatsen. De tentoongestelde medaillons dateren uit de 16de en 17de eeuw, een periode waarin de glaskunst van de Nederlanden en het Prinsbisdom Luik in volle ontwikkeling was.
Onze collega Isabelle Lecocq, kunsthistorica gespecialiseerd in glas-in-lood, werkte mee aan de actualisering van de inventaris van de collectie glasramen en aan haar kunsthistorische studie. De volledige verzameling werd ook fotografisch gedocumenteerd door onze Cel beeldvorming. De vele honderden foto’s zijn voor iedereen toegankelijk op BALaT en in de online catalogus van het museum.
De (kunst-)historische studie van de medaillons heeft dan weer geleid tot de ontdekking van nieuwe iconografische thema’s en toeschrijvingen aan bekende kunstenaars, zoals de Antwerpenaar Dirk Vellert. Al deze studieresultaten zullen worden gepubliceerd in een boek van het Corpus Vitrearum. Archeometrische studie bood ten slotte informatie over de gebruikte materialen en liet toe om de authenticiteit te bevestigen.
Aan de microfoon van TV BRUZZ werpt onze collega Isabelle Lecocq haar licht op deze verrukkelijke kunstwerkjes.
Het FENESTRA-project wordt gecoördineerd door de Vrije Universiteit Brussel (VUB) - Applied Physics and Photonics Department, met als partners de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis en het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium (KIK), met de medewerking van het University College London (UCL) en het Institut de Recherche sur les Archéomatériaux (IRAMAT) d’Orléans (centre Ernest Babelon) samen.
Meer nieuws van het KIK
Hartendief van de maand - 06/2026
Binnen de Fototheek van het KIK trekken sommige beelden de aandacht; maken ze ons nieuwsgierig, net omdat we er zo weinig over weten. Deze maand is onze hartendief gewijd aan niet-gelokaliseerde of niet-geïdentificeerde foto’s die her en der onze collecties bevolken en ons in spanning houden.
Restauratie van Onze-Lieve-Vrouw van de Zieken gaat van start
Het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium (KIK) verwelkomt het beeld van Onze-Lieve-Vrouw van de Zieken uit Doornik in zijn Atelier steensculptuur. Daarmee start het restauratietraject van dit werk, dat in 2022 zowel door het publiek als de jury werd gekozen tot winnaar van de Erfgoed Challenge. Dankzij deze prijs krijgt de Madonna de kans om onder de beste omstandigheden te worden onderzocht en gerestaureerd door de specialisten van het KIK.